نویسنده : عليرضا ملايى توانى

نشر نی

كتاب «درآمدى بر روش پژوهش در تاريخ» نوشته «عليرضا ملايى توانى» از سوى نشر نى منتشر شد.

به گزارش فارس، كتاب پژوهشى «ملايى توانى» هشت فصل دارد كه در آن به چگونگى پژوهش علمى در حوزه تاريخ و تاريخ نگارى مى پردازد.

«مفاهيم و مبانى پژوهش علمى در تاريخ»، «روش شناسى تحقيقات تاريخى»، «طرح تحقيق، شناسايى صنايع تحقيق: فيش بردارى و تنظيم داده ها»، «نقد، تصفيه و پالايش داده ها»، «تحليل داده ها و دشوارى هاى بازآفرينى تاريخ»، «نگارش متن تحقيق و اجراى شكل دهنده پژوهش»، «ملاحظاتى ديگر درباره پايان نامه ها» و «نقد آثار پژوهشى» عناوين فصول اين كتاب هستند.

نويسنده در مقدمه اين كتاب درباره دشوارى هاى اين حوزه نوشته است: سخن گفتن درباره روش تحقيق درتاريخ چندان آسان نيست. ورود به اين حوزه به منزله گذر از قلمرو علم و گام نهادن در عرصه فلسفه علم است كه به معناى پيوند دو حوزه مهم هستى شناسى و معرفت شناسى است. زيرا روش شناسى تاريخى راه هاى علمى پژوهش، نقادى، تفسير و تبيين تاريخ را مى كاود در جايگاهى فراتر از علم تاريخ قرار مى گيرد و در واقع ناظر بر علم تاريخ است. از اين رو هنگامى كه به روش تحقيق مى انديشيم به ميدان گسترده اى گام نهاده ايم كه افق هاى آن بسيار وسيع و دور از دسترس اند. افق هايى كه گشودن شان مستلزم آشنايى كافى با حوزه هايى چون: شناخت مبانى و مقدمات علم تاريخ، فلسفه نظرى تاريخ، فلسفه علم تاريخ، تاريخ نگرى و روش هاى متنوع و متحول پژوهش در گذشته و امروز، منبع شناسى و دستاوردهاى نظرى علوم كمكى تاريخ يا مطالعات بين رشته اى و مانند آنها است.

بنابراين پژوهشگران روش تحقيق در تاريخ به قلمرويى قدم نهاده اند كه حدود و دامنه آن به درستى روشن نيست. زيرا موضوعات مورد مطالعه مورخان از عرصه تنگ سياست گذر كرده و به همه حوزه هاى متزايد زندگى گذشته بشر جارى شده است؛ بينش و روش تاريخ نويسى دگرگون شده و تلقى ها و انتظارات جديدى از علم تاريخ شكل گرفته است. از همين رو در پرتو مكاتب تاريخ نگرى و تاريخ نگارى جديد روش شناسى تاريخى متحول شده است.